سرگیجه، سردردهای شدید، حالت تهوع، خشکی پوست، افزایش ضربان قلب و نبض، زیاد شدن دمای بدن، گیجی، خستگی یا هذیان گفتن از جمله علائم شایع ابتلا به افسردگی در فصل گرماست.
بدن انسان برای حفظ درجه حرارت داخلی بدن از روشهای مختلفی مانند عرق کردن استفاده میکند. هنگام گرمازدگی سیستم کنترلکننده دمای بدن قادر به کنترل دمای داخلی بدن نبوده و آب زیادی برای خنک نگهداشتن ارگانها از طریق تعریق از دست میرود. در آب و هوای گرم و خشک در مقایسه با آب و هوای گرم و مرطوب، تعریق بهتر انجام گرفته و افراد کمتر دچار گرمازدگی میشوند.
از اینرو کاهش رطوبت محیط و جریان یافتن هوا از بستهشدن منافذ پوست در اثر تعریق جلوگیری کرده و احتمال ابتلا به گرمازدگی کاهش پیدا میکند.
کمآبی و خودداری از نوشیدن مقادیر کافی آب در ابتلا به گرمازدگی مؤثر است. هنگام کمآبی، بدن برای تأمین مقادیر کافی آب ناچار است از آب موجود در جریان خون استفاده کرده و فعالیت سایر اعضا افزایش پیدا میکند. قلب برای خنک نگهداشتن اندامها باید خون بیشتری را به پوست پمپاژ کند تا حرارت داخلی بدن کاهش پیدا کند. در افرادی که به کمآبی مبتلا میشوند، حجم خون کاهش پیدا کرده و ضربان قلب بیشتر میشود. قرار گرفتن در معرض نور خورشید بهویژه در ساعات گرم روز (10 صبح تا 3 بعدازظهر) ابتلا به کمآبی و گرمازدگی را افزایش میدهد. آمارها نشان میدهد، قرار گرفتن در معرض نور خورشید یا انجام فعالیتهای فیزیکی در دمای 26 تا 35 درجه سانتیگراد احتمال ابتلا به خستگی را افزایش میدهد.
احتمال ابتلا به دردهای عضلانی و انقباض ماهیچهها در اثر برهم خوردن تعادل الکترولیتی بدن در دما و گرمازدگی در دمای 35 تا 41 درجه پس از انجام فعالیتهای فیزیکی یا قرار گرفتن در معرض نور خورشید افزایش پیدا میکند.
نوشیدن مقادیر کافی آب، آبمیوه و عصاره سبزیجات بهویژه هنگام کار یا بازی در ساعات گرم از ابتلا به گرمازدگی جلوگیری میکند. مایعات مصرفی باید بیشتر از میزان آبی باشد که بدن از دست میدهد. انجام فعالیتهای فیزیکی بهتر است به ساعات خنک روز موکول شود.
از مصرف نوشیدنیهای کافئیندار مانند نوشابه، قهوه و چای و موادغذایی پرنمک خودداری و نوشیدن مایعاتی که از برهم خوردن تعادل الکترولیتی پیشگیری میکند، در حفظ دمای بدن و کاهش احتمال ابتلا به گرمازدگی مؤثر است.
چند روش خانگی برای درمان گرمازدگی
یک عدد انبه متوسط را در ظرفی پر از آب گذاشته و روی حرارت ملایم اجاق گاز به مدت 15 دقیقه قرار دهید. پس از خنک شدن پوست آن را جدا کنید. کمی دارچین، همراه با یک قاشق غذاخوری شکر و یکچهارم قاشق چایخوری فلفل سیاه به آن اضافه کرده و در مخلوطکن بریزید. مصرف این نوشیدنی، سه تا چهار بار در روز به کاهش گرمازدگی و پیشگیری از آن کمک میکند.
مصرف پیاز همراه با غذا یا در سالاد یا مرطوب کردن پشت دست، روی نبض یا پشت گوش با چند قطره آب سرد یا عصاره پیاز به کاهش دمای بدن و پیشگیری از گرمازدگی کمک میکند. نوشیدن مخلوط عصاره برگ گشنیز، ریحان همراه با شکر، به میزان دوبار در روز، از روشهای مؤثر در پیشگیری از گرمازدگی یا درمان آن مؤثر است.