به‌روز شده در: ۳۰ آبان ۱۳۹۷ - ۱۱:۴۱
logo
تازه های سایت
کد خبر: ۲۸۷۵۵
تاریخ انتشار: ۳۰ مهر ۱۳۹۷ - ۱۱:۵۰
نگاهی به انتخابات پارلمان افغانستان
هر چند برگزاری سر موعد و موفق انتخابات پارلمان افغانستان می‌تواند یک دستاورد خوب برای پیشبرد تشکیل دولت وحدت ملی در این کشور باشد اما اکثر کارشناسان معتقدند که تا زمان حضور نیروهای خارجی در افغانستان و تاثیرپذیری سیاست این کشور از تصمیمات کاخ سفید، نباید انتظار تحولی بزرگ در بهبود اوضاع مردم و ساختار ملی در این کشور را داشت.
مهدی خانعلیزاده- انتخابات؛ واژهای که مردم افغانستان معمولا با آن بیگانه هستند؛ واژهای که دو جنگ بزرگ به مردم این کشور تحمیل شد تا برگزاری دموکراتیک و شفاف آن را تضمین کنند اما خروجی آن، چیزی به جز خرابی و خونریزی برای افغانستانیها نبوده است.

حالا و پس از سه سال تاخیر در برگزاری هفدهمین دوره انتخابات پارلمان این کشور، قرار است مردم باز هم پای صندوق رای بروند و نمایندگان خود را انتخاب کنند؛ اتفاقی که از زمان دخالت نظامی و مستقیم قدرتهای بزرگ در این کشور، کمتر به وقوع پیوسته است.

دوره قبلی انتخابات پارلمان افغانستان در سال ۱۳۸۹ برگزار شد و طبق قانون باید پس از پنج سال و در سال ۱۳۹۴ انتخابات مجلس بعدی برای تشکیل دوره هفدهم برگزار میشد اما به دلیل بحثهای پیش از انتخابات حول اصلاح قانون انتخابات افغانستان و اختلافاتی که پس از انتخابات ریاست جمهوری افغانستان در سال ۱۳۹۳ بوقوع پیوست، این انتخابات پس از سه سال تأخیر قرار شد در سال ۱۳۹۷ به همراه انتخابات شوراهای ولسوالیها برگزار شود.

نکته مهم در تحلیل وضعیت سیاسی افغانستان، توجه به دخالت نظامی آمریکا در این کشور است. ایالات متحده حتی در زمانی که ارتش سرخ شوروی اقدام به اشغال افغانستان کرد، با حضور جدی در عرصه میدانی و تامین تسلیحاتی و تبلیغاتی نیروهای مبارز علیه شوروی موسوم به طالبان، زمینهساز رشد افراط گرایی در این کشور و بر هم خوردن توازن قومیتی و اجتماعی در این کشور شد.

فیلمی قدیمی که در ماههای اخیر از زیبیگنیو برژینسکی، مشاور امنیت ملی دولت وقت ایالات متحده منتشر شده که مشغول تحریک و تهییج اعضای طالبان برای مقابله با ارتش شوروی هست، موید این دخالت میدانی آمریکا در افغانستان است.

تهاجم نظامی آمریکا در سال 2001 به این کشور هم قرار بود ارمغان دموکراسی و برگزاری انتخابات را برای افغانستانیها به همراه داشته باشد؛ ارمغانی که به بهانه ماجرای 11 سپتامبر و با جنگ علیه افغانستان به بهانه مبارزه با گروه القاعده و کشتن اسامه بن لادن کادوپیچ شد اما خروجی دیگری داشت.

حالا حدود 17 سال از تهاجم نظامی و لشگرکشی آمریکا به خاک افغانستان گذشته است؛ القاعده بیشتر از گذشته در منطقه فعال شده، طالبان حدود 40 درصد خاک افغانستان را در کنترل خود دارد و از زمان حضور نظامیان غربی در این کشور، کشت و صادرات خشخاش و مواد مخدر از افغانستان، رشد چشمگیر و قابل توجهی داشته است.

تازه ترین گزارش اداره جرایم و مواد مخدر سازمان ملل متحد حکایت از آن دارد که تولید تریاک در کشور، طی دوران اشغال توسط آمریکا، شصت و یک درصد نسبت به گذشته افزایش یافته است. در این گزارش تاکید شده که میزان کشت خشخاش نیز هفت درصد در افغانستان افزایش یافته است. در بررسی های صورت گرفته درباره علل این افزایش گفته شده است که وجود ناامنی های گسترده در کشور موجب گردیده است که میزان کشت و قاچاق موادمخدر نیز افزایش یابد؛ زیرا بخش اعظم این افزایش در ولایات جنوبی و غربی صورت گرفته است.

علاوه بر این مسئله، حضور نظامی آمریکا در افغانستان به یکی از موانع اصلی برقرار امنیت در این کشور تبدیل شده است؛ تا جایی که تضعیف نهادهای ملی و حاکمیتی افغانستان در دستور کار قرار گرفته و به همین دلیل، کشور کاملا وابسته به مسائل بیرونی است و توانایی برگزاری یک انتخابات را هم از دست داده است.

به عنوان مثال، یکی از نکات و مشکلاتی که بر سر راه برگزاری انتخابات در افغانستان وجود دارد، این است که بیشتر از سه دهه جنگ در افغانستان باعث شده که شمار زیادی از مردم افغانستان دارای شناسنامه معتبر نباشند و از دیگر جانب براساس قانون باید تمام کسانی که واجد شرایط رأی دهی هستند، ثبت نام شوند.

دموکراسی آمریکایی که قرار بود به دنبال چکمهها و پوتینهای نظامیان این کشور وارد خاک افغانستان شود، حالا سالهاست که امکان استقرار یک حکومت و دولت ملی و مردمی را در این کشور سلب کرده است. دخالت مستقیم واشنگتن در امور داخلی افغانستان و تلاش برای حضور سیاستمدارانی که به سمت کاخ سفید گرایش دارند، اوضاع را پیچیدهتر از همیشه کرده است. همین دخالتها و ایجاد اختلافات باعث شد تا انتخابات پارلمان افغانستان که قرار بود در سال 1394 برگزار شود، با یک تاخیر سه ساله روبرو شود و حتی برگزاری آن در روز 28 مهر امسال هم در هالهای از ابهام باشد؛ چرا که این انتخابات فقط در حدود 60 درصد خاک افغانستان برگزار میشود و در 40 درصد دیگر مناطق که تحت کنترل نیروهای طالبان هستند، خبری از انتخابات نیست.

همین مسئله و پیش از برگزاری انتخابات هم نتیجه آن را زیر سوال برده است؛ چرا که طالبانیها آن را قبول ندارند و آمریکاییها هم نشان دادهاند که از هر بهانهای برای زیر سوال بردن نتیجه نامطلوب خود استفاده میکنند.

هر چند برگزاری سر موعد و موفق انتخابات پارلمان افغانستان میتواند یک دستاورد خوب برای پیشبرد تشکیل دولت وحدت ملی در این کشور باشد اما اکثر کارشناسان معتقدند که تا زمان حضور نیروهای خارجی در افغانستان و تاثیرپذیری سیاست این کشور از تصمیمات کاخ سفید، نباید انتظار تحولی بزرگ در بهبود اوضاع مردم و ساختار ملی در این کشور را داشت.

 
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر: