به‌روز شده در: ۲۷ تير ۱۳۹۷ - ۱۴:۴۱
logo
تازه های سایت
کد خبر: ۲۷۲۲۲
تاریخ انتشار: ۲۰ فروردين ۱۳۹۷ - ۰۹:۵۳
روایت نشریه «آتلانتیک» از فاز جدید روابط دو کُره؛
خیلی چیزها به موفقیت دیدار مون و کیم در اواخر آوریل بستگی دارد. اگر از این دیدار بیانیه‌ای منسجم درباره‌ دام سلاح‌های هسته‌ای بیرون بیاید، با پیش‌شرط‌هایی معتدل، می‌تواند به دولت ترامپ نشان دهد که شاید راهی سازنده به پیش رو با کره‌ی شمالی وجود داشته باشد. این راه می‌تواند به کجا بینجامد؟ به مقصدی میان «انهدام سلاح‌های هسته‌ای به شکل کامل، قابل تأیید، و غیرقابل بازگشت» و یک جنگ هسته‌ای فجیع.
سهیل جاننثاری-  همزمان با بهبود روابط بین کره شمالی و کره جنوبی برای ماهها به نظر میرسید که چین بازیگری جانبی باشد. کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی، بعد از ماهها رجزخوانی دربارهی افزایش قابلیت هستهای، سال را با سخنرانیای در تجلیل از کامل شدن بازدارندگی هستهای آغاز کرد. او در صحبتهایش به شرکت کره شمالی در المپیک زمستانی ابراز علاقه کرد. این باعث شد مون جائه این، رئیسجمهور کره جنوبی، گشایش دیپلماتیکی را پیدا کند که در پیاش بود. آنچه در پی آمد: مبادله رفتارهای آشتیجویانه در المپیک زمستانی در پیونگچانگ، که صحنه را برای ملاقاتی در پیونگیانگ بین کیم و تیمی از فرستادههای کره جنوبی آماده کرد. این فرستادهها سپس دعوتی از سوی کیم برای ملاقات با ترامپ ارائه کردند، که نابودی کامل کره شمالی را تهدید کرده بود. ترامپ به سرعت دعوت را پذیرفت. به نظر میرسید سئول سرنوشت شبه جزیرهی کره را در کنترل دارد.

بعد، دوشنبه، گزارشهایی از مشاهده حرکت قطاری زرهی از کره شمالی به پکن منتشر شد. در نهایت، رسانههای دولتی چین و کره شمالی تأیید کردند که ملاقاتکننده سوار قطار زرهی مرموز از کره شمالی به پکن کسی جز کیم جونگ اون نبوده است. کیم برای اولین بار در حکمرانی شش سالهاش خاک کره شمالی را ترک کرده بود تا به دیدار رهبر چین، قدیمیترین دوست کشورش، برود. در جریان این ملاقات کیم ظاهراً همان چیزی را به شی جین پینگ، رئیسجمهور چین، گفته است که به فرستادگان رئیسجمهور کره جنوبی گفته بود: که آماده است با آمریکا درباره سلاحهای اتمیاش گفتگو کند. به گزارش شینهوا کیم جونگ اون گفته است «این موضع همیشگی ماست که طبق وصیتنامه مرحوم رییسجمهور کیم ایل سونگ و مرحوم دبیر کل کیم جونگ ایل به انهدام سلاحهای هستهای در شبه جزیره متعهد باشیم».

دیدار پکن نشان داد که هر چه از دیدارهای متعاقب سران بین کرهها و کره شمالی و آمریکا بیرون آید، چین بازیگری پیرامونی نخواهد بود. شی جین پینگ، که تازه با اختیاری بیانتها به عنوان رئیس جمهوری خلق از کنگره ملی خلق فارغ شده است خود را با هیجان به دیپلماسی بینالمللی پرتاب کرده است.

پس از انتشار اخبار ملاقات شی-کیم، یکی از پرسشهای بدیهی این بود: چرا حالا؟(برای مقایسه: پدر کیم، کیم جونگ ایل، هم شش سال برای ترک کره شمالی و ورود به جهان بیرون صبر کرد). احتمالاً کیم تنها به زمان نیاز داشت. کیم بعد از حذف رقبا، تثبیت قدرت، و رسیدن به آنچه که احتمالاً به عنوان تکمیل بازدارندگی هستهای معتبری میدید، بالاخره احساس کرد برای سفر خارجی آماده است. رویدادهای اخیر هم نشان میدهند که رابطه پکن-پیونگیانگ، که غالباً با مشکل روبهرو است، رو به بهبودی میرود. کره شمالی از هرگونه تحریک با موشک بالستیک در جریان نوزدهمین کنگره حزبی چین خودداری کرد. کیم هم بعد از کنگرهی حزبی و هم بعد از کنگرهی ملی خلق اخیر به شی تبریک گفت. درگذشته، همزمان با برگزاری رویدادهای بینالمللی در چین، کره شمالی دست به شلیک موشک زده بود و موجب شرمساری و آزار چین شده بود.

اما بدون توجه به تنشهای وقت، به قول مائو تسه دونگ، کره شمالی و چین مثل «لبها و دندان» نزدیک و به هم وابسته هستند. هر خدشه موقتی در رابطه آنها باشد، چین سهمی ۹۰ درصدی از تجارت خارجی کره شمالی دارد، که به آن اهرم فشاری فوقالعاده بر پیونگیانگ میدهد. دو کشور همچنین پیوند تاریخی تنگی دارند: در طول جنگ کره سربازان چینی بر روی خاک کره شمالی جنگیدند، خون دادند و مردند. پیمان دوستی ۱۹۶۱ آنها شامل یک بند دفاع مشترک میشود- دفاعی که ظاهراً تنها وقتی اعمال میشود که کره شمالی از سوی یک متجاوز مورد حمله قرار گیرد(در صورتی که کره شمالی جنگی را آغاز کند چین از آن حمایت نخواهد کرد). در نهایت، برای چین، کره شمالی منطقه حائلی مفید فراهم میکند و آن را از سی هزار سرباز آمریکایی مستقر بر خاک کره جنوبی جدا میکند. دیدار کیم با شی مهر تأییدی بر پیوند غیر قابل تغییر بین پکن و پیونگیانگ بود.

واشنگتن چگونه باید دیدار پکن را تفسیر کند؟ در ابتدا، باید کاملاً برای دولت ترامپ آشکار شود که چین و کره شمالی تحت هر شرایطی به اشتراک در اهداف راهبردی بلند مدت ادامه خواهند داد. هیچ کدام از دو کشور نمیخواهد پایان رژیم کیم را ببیند، و هم پکن و هم پیونگیانگ به دنبال بیرون کردن آمریکا از اتحادهایش در شمال شرقی آسیا هستند. همچنین باید به خاطر داشت که تفسیر پیونگیانگ از «شبه جزیره کره بدون سلاحهای هستهای» چیزی نیست که در آن، آن طور که واشنگتن دوست دارد، زرادخانهاش «به شکلی کامل، قابل تأیید، و غیرقابل بازگشت» از بین رفته باشد، بلکه وضعیتی است که در آن سلاحهایش را در قبال خروج سپر هستهای آمریکا از شبه جزیره و ترک کامل شبه جزیره از سوی آمریکا تحویل دهد. این با اهداف چین همخوانی زیادی دارد.

چند ماه آینده حیاتی و غیرقابل پیشبینی خواهند بود. شی دعوت کیم برای دیدار از کره شمالی را پذیرفته است. در همین حال، کاخ سفید همچنان در آشوب است و چشمانتظار آمدن جان بولتون به عنوان مشاور امنیت ملی جدید ترامپ است. بولتون که به خاطر عدم علاقهاش به گفتگوهای خلع سلاح و دیپلماسی از سر حسن نیت شهرتی منفی دارد میتواند سبب مرگ زودرس دیدار سران آمریکا و کره شمالی شود، و راه را برای مسیری خطرناک به سمت درگیری هموار کند.

در همین حال، ترامپ در توئیتی در روز چهارشنبه گفته است که فکر میکند «شانس خوبی» هست که کیم سلاحهای هستهایاش را منهدم کند و به او بردی در سیاست خارجی بدهد که پیشینیانش به آن دست نیافتهاند. او ارادهی کیم به مذاکره را به کمپین «حداکثر فشار» خود ربط میدهد. اما ابتکار عمل کیم در سال نو برآمده از موقعیت قدرت است، و نه ضعف- چیزی که کاخ سفید باید به رسمیت بشناسد. وقتی کیم به ترامپ میگوید که حاضر به انهدام سلاحهای هستهای است، احتمالاً روی آن قیمتی میگذارد که آمریکا نباید حاضر به پرداختش باشد.

خیلی چیزها به موفقیت دیدار مون و کیم در اواخر آوریل بستگی دارد. اگر از این دیدار بیانیهای منسجم درباره دام سلاحهای هستهای بیرون بیاید، با پیششرطهایی معتدل، میتواند به دولت ترامپ نشان دهد که شاید راهی سازنده به پیش رو با کرهی شمالی وجود داشته باشد. این راه میتواند به کجا بینجامد؟ به مقصدی میان «انهدام سلاحهای هستهای به شکل کامل، قابل تأیید، و غیرقابل بازگشت» و یک جنگ هستهای فجیع.

 
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر: