به‌روز شده در: ۳۰ مهر ۱۳۹۶ - ۱۳:۵۲
logo
تازه های سایت
کد خبر: ۲۵۱۹۶
تاریخ انتشار: ۲۸ تير ۱۳۹۶ - ۱۴:۵۸
نگاه به امر به معروف در قالب جلسات، همایش‌ها، گردهمایی فصلی و... که خروجی مناسبی دربرندارد نمی‌تواند در احیای این مقوله مهم فرهنگی و دینی به تنهایی مؤثر واقع شود
نفیسه زاررعی- وقتی حرف از امربه معروف و نهی از منکر به میان می‌آید تقربا ذهن نیمه بیشتر از افکار عمومی به سمت موضوع حجاب و تذکر لسانی برای تارموهای آشفته و پوشش‌های نامتعارف زنان می‌رود، تذکری که عمدتا به دلیل درنظر نگرفتن شرایط غیراصولی و درعین حال بی‌نتیجه است و ممکن است حتی باعث دامن زدن به ناهنجاری در اثر لجبازی فرد شود.

اما فارغ از تمام این اشتباهاتی که باعث شده امربه معروف و نهی از منکر که به تعبیر روایات منشأ حفظ جامعه از آسیب‌ها شده است، امر به معروف و نهی از منکر دامنه‌ای بسیار وسیع دارد، این دامنه تقریبا تمام حوزه‌های فردی و اجتماعی را دربر می‌گیرد، دامنه‌ای که حتی حاکم حکومتی نیز هم از آن مستثنی نیست.

اما نگاه به روند امربه معروف و نهی از منکر و بازنمایی آن در حکومت جمهوری اسلامی ایران که نزدیک به نیم قرن از عمر شریفش می‌گذرد، حقایقی را در زمینه واجب فراموش شده ظهور و بروز می‌دهد. روزهایی نخست نهضتی که نوپا به نظر می‌رسید بر مبنای این قاعده اسلامی و الهی آغاز شد، بررسی تاریخ جریان مبارزات و تأکید امام خمینی(ره) بر لزوم امربه معروف و نهی از منکر نشان از اهمیت این فریضه از همان سال‌های ابتدایی یا آغاز نخستین جرقه‌های انقلاب اسلامی داشت و برپایی حکومت اسلامی نوید این مهم را می‌داد.

بررسی دهه‌های گوناگون انقلاب از بهمن‌ماه57 و استقرار حکومت جمهوری اسلامی نشان از فراز و فرودهای فریضه‌ای داشت که آن را واجبی فراموش شده می‌خوانیم، قرائت‌های میلی از این فریضه و درعین حال عدم عزم قوه مجریه برای پیاده‌سازی و اجرای قوانین مرتبط با آن، ناکارآمدی پاره‌ای از قانون‌های قوای قانون‌گذار و حتی در سطحی دیگر نبود پیگیری قضایی کافی، بخش‌هایی از نقصان‌های کلانی است که به سطح جامعه تسری داده شد و اکنون در سال‌های دهه 90 این موضوع را به ذهن نزدیک می‌کند که امربه معروف و نهی ازمنکر گاهی تبدیل به یک مانور نمایشی می‌شود که هرازگاهی و درایامی مثل هفته امربه معروف با برگزاری همایش، نشست و صورت‌های شکلی نظیر این موارد آن را به یاد بیاوریم. البته هرچند ما شاهد حضور نهادی با عنوان ستاد احیای امربه معروف و نهی از منکر هستیم اما شدت و ضعف کارآمدی این سازمان را می‌توان با یک نگاه گذرا به جامعه اعم از سطح مدیران، دست‌اندرکاران نظام و حتی مردم مشاهده و روایت کرد.

بی‌اعتنایی به امربه معروف در هر سطحی چه فردی و چه اجتماعی پیامدهای ناگواری برای جامعه به همراه خواهد داشت، فریضه‌ای که قیام تاریخ‌ساز امام حسین(ع) بر مبنای آن شکل گرفت و دین پیامبر خدا احیا گردید اکنون گاهی مذبح قرائت‌های فردی و جناحی می‌شود. و مردم نیز به عنوان اعضاء یک جامعه به دلایلی نظیر عدم وجود حمایت کافی از آمران به معروف، ایجاد رخوت اجتماعی و شکل‌گیری و ثبات این پیش‌زمینه که حرکات ما چه تأثیری بر روند باطل خواهد گذاشت در اذهان عمومی و اموری از این دست سبب می‌شود فریضه واجبی که در سطحی هم‌طراز نماز و روزه است به کنجی واگذاشته شود. اما به جرأت می‌توان نمونه‌های بارز امربه معروف و نهی از منکر را می‌توان در شخصیت و بیانات رهبر انقلاب مشاهده کرد، درعین استواری، منطق و بصیرت و بینش صحیح در موارد متعدد علاوه بر ایجاد هوشیاری به عموم جامعه و بعضا به صاحب منصبان قوای گوناگون این مهم را متذکر می‌شوند، چه در برخورد هوشمندانه با جریانات سیاسی و چه در موضوعات فرهنگی که با بیان اینکه خواب از چشمشان گرفته می‌شود اهمیت اصلاح آن را مصلحانه یادآور می‌شوند و حتی مصداق آتش به اختیار که اخیرا در بیانات ایشان عنوان و تبیین شد گویای نوعی از امربه معروف و نهی از منکر در معنای حاکمیتی است، جایی که خطایی از متولی فرهنگی سرمی‌زند همه مطالبه‌گرانه ناهی از منکر باشند و البته امر به معروف نمایند.

اما نکته مهم این است که تا چه اندازه نهادها و قوایی که می‌توانند محل احیای این فریضه باشند در این مسیر گام برداشته‌اند؛ البته نباید سطح امربه معروف و نهی از منکر را تنها به حوزه پوشش محدود کرد و می‌باید آن را به سایر حوزه‌ها تسری داد، حوزه هایی مثل عملکرد قوا و نهادهای گوناگون می‌توان محلی مناسبی از مصداق پیدا یافتن امربه معروف و نهی از منکر باشد و البته آستانه ظرفیت این مهم و اصلاح آن نیز باید ایجاد شود.

نگاه به امر به معروف در قالب جلسات، همایش‌ها، گردهمایی فصلی و... که خروجی مناسبی دربرندارد نمی‌تواند در احیای این مقوله مهم فرهنگی و دینی به تنهایی مؤثر واقع شود، قانون‌گذاری مؤثر و عملی و حسن اجرای این قوانین که در بخش‌هایی خود به مثابه امربه معروف و نهی از منکر است و در بخش‌هایی نیز حامی آمران و ناهیان از منکر است اکنون نیز اقدام100تن از نمایندگان مجلس شورای اسلامی در خصوص تشکیل فراکسیون امر به معروف و نهی از منکر بر اساس نقل‌هایی که این که دایره هدف تشکیل فراکسیون را همه نواهی کشور از جمله اختلاس‌ها، حقوق‌های نجومی، رشوه و فساد در ادرات و... می‌تواند نقطه امیدی به حساب بیایید، مشروط بر آنکه این نقطه امید گرفتار سیاست‌زدگی نشود و واجب فراموش شده بیش از بیش دچار نسیان نگردد و بخشی از فساد موجود از طریق احیای این فریضه الهی رفع شود.

 
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر: